แค่เปิด opencut.app แล้วกด new project หน้าตัดต่อก็พร้อมใช้ทันที ไม่ต้องสมัครสมาชิก ไม่ต้องกรอกอีเมล และไม่มี onboarding quiz มาคั่นก่อนเข้าไทม์ไลน์ คลิปที่ลากเข้ามาจะอยู่ใน local storage ของเบราว์เซอร์บนเครื่องของผู้ใช้ ไม่มีการอัปโหลดขึ้นเซิร์ฟเวอร์ของใคร โปรแกรมนี้ใช้ฟรี โค้ดทั้งหมดเปิดสาธารณะ และโปรเจกต์นิยามตัวเองว่าเป็น "The open-source CapCut alternative"

สิ่งที่ทำให้เรื่องนี้เกี่ยวกับคนตัดคลิปโดยตรงคือสิทธิ์ในฟุตเทจ เมื่อวันที่ 12 มิถุนายน 2025 CapCut ซึ่ง ByteDance เป็นเจ้าของ ออก terms of service ชุดใหม่ เงื่อนไขดังกล่าวให้สิทธิ์ CapCut ใช้ content ที่ผ่านแอปแบบ perpetual · worldwide · royalty-free · irrevocable ไม่ว่าจะเป็น content ที่เผยแพร่แล้วหรือยังค้างอยู่ในโปรเจกต์ สิทธิ์นี้ครอบคลุมไปถึง biometrics อย่างใบหน้าและเสียง และนำไปใช้เชิงพาณิชย์ได้ อีกสิบวันต่อมา วันที่ 22 มิถุนายน repo ชื่อ OpenCut ก็เปิดขึ้นบน GitHub

เครื่องมือที่มีให้ใช้ และงานที่ยังทำไม่ได้

เลย์เอาต์เป็นแบบที่คนใช้ CapCut เห็นแล้วเข้าใจได้ทันที คือ media กับ assets ซ้าย · preview กลาง · properties ขวา · timeline ล่าง ในไทม์ไลน์มี razor สำหรับ split คลิป มี snapping ให้คลิปดูดเข้าหากัน คำสั่ง duplicate กับ delete ก็มีครบ และรองรับ multi-track จึงซ้อนวิดีโอบนวิดีโอได้ แถบเครื่องมือด้านซ้ายมี text · audio · stickers · captions · adjustments ส่วนการจัดตำแหน่งและย่อขยายทำผ่าน transform panel

เท่านี้ก็พอกับงานตัดคลิปสั้นที่ทำกันประจำ ทั้ง trim คลิป ใส่ไตเติล ซ้อนคลิปสองสามตัว แล้วส่งออกไปโพสต์ สิ่งที่ยังไม่มีคือคลัง template กับ effect สำเร็จรูปขนาดใหญ่แบบที่ CapCut สะสมมานาน โปรเจกต์อธิบายตัวเองว่านำวิธีใช้งานที่ง่ายแบบ CapCut มาใช้ แต่ไม่เอาโมเดลธุรกิจตามมาด้วย

จุดต่างที่ชัดที่สุดจะเห็นได้ตอน export หน้าต่าง export มีให้เลือกแค่ format · quality · audio และมีปุ่มเดียว ไม่มีตารางราคาสอดเข้ามาระหว่างทาง ไฟล์ที่ได้เป็น MP4 อยู่ในโฟลเดอร์ downloads ตามปกติ ไม่มีลายน้ำ และไม่มีการขอให้สมัครบัญชีตอนจบ เพราะการ render เกิดขึ้นในเบราว์เซอร์บนเครื่องเดียวกับที่ใช้ตัด ฟุตเทจจึงอยู่กับเจ้าของตั้งแต่เริ่มจนจบงาน

เวอร์ชันที่ใช้ได้วันนี้คือ classic ส่วนทีมย้ายไปเขียนใหม่ทั้งตัวแล้ว

เอกสารของโปรเจกต์ระบุชัดว่าเวอร์ชันที่ใช้งานได้ตอนนี้คือ OpenCut classic และ opencut.app ที่เปิดอยู่ก็ยังรันโค้ดชุดนั้น แต่ตอนนี้ทีมทุ่มแรงทั้งหมดไปกับการเขียนใหม่ จึงแทบไม่มีฟีเจอร์ใหม่เพิ่มลงใน classic อีก คนที่ย้ายมาใช้ตอนนี้จะได้โปรแกรมที่ใช้งานจริงได้ แต่การเพิ่มฟีเจอร์แทบหยุดนิ่งแล้ว ไม่ใช่เวอร์ชันที่จะดีขึ้นทุกเดือน

โค้ดของเวอร์ชันที่เขียนใหม่อยู่ใน repo หลักของ OpenCut ทีมรื้อเขียนจากศูนย์โดยใช้ Rust เป็นแกน และออกแบบสถาปัตยกรรมแบบ plugin-first โดยมี Editor API ให้ปลั๊กอินจากคนนอกทำงานได้ในฐานะส่วนหลักของระบบ โค้ดเบสเดียวกันใช้ทำเวอร์ชัน desktop · mobile · browser ได้ และมีฟีเจอร์ที่ตัวตัดต่อทั่วไปไม่มี ได้แก่ headless mode สำหรับ automation กับ batch rendering · scripting tab ในตัว editor · MCP server ส่วน MCP คือโปรโตคอลที่ทำให้ AI agent สั่งงานซอฟต์แวร์จริงได้ เมื่อตัวตัดต่อมีทั้ง MCP server และ headless mode ก็หมายความว่า agent สั่ง editor ให้ทำงานตัดต่อแทนเจ้าของงานได้

เวอร์ชันใหม่ยังเปิดไว้ที่ new.opencut.app จนกว่าจะพร้อมมาแทนเวอร์ชันเดิม และระหว่างที่ทีมยังวางสถาปัตยกรรม โปรเจกต์ก็ปิดรับ contribution จากคนนอกไว้ก่อน การฝากงานไว้กับทีมที่กำลังรื้อระบบของตัวเองจึงมีความเสี่ยงจริง แต่โค้ดใช้สัญญาอนุญาต MIT และเปิดสาธารณะ หากวันหนึ่งคนดูแลเปลี่ยนไปเก็บเงินหรือปิดโค้ด โค้ดฉบับที่เผยแพร่ภายใต้ MIT ไปแล้วก็ยังนำไป fork และพัฒนาต่อได้

งานแบบไหนย้ายได้เลย งานแบบไหนยังไม่ควร

ตัวโปรแกรมยังเป็น beta และอายุยังน้อย การเจอ rough edges จึงเป็นเรื่องปกติ ส่วนยอดดาวบน GitHub ที่ขึ้นไปถึง 82.4k ก็มีคนตั้งข้อสังเกตตั้งแต่ตอนโปรเจกต์เพิ่งดังว่าเพิ่มเร็วผิดปกติ ยอดดาวจึงยังใช้ตัดสินไม่ได้ว่าโปรแกรมพร้อมสำหรับงานที่มีเดดไลน์

ทดลองสิบนาทีด้วยงานเก่าชิ้นล่าสุด

วิธีลองที่ใช้ต้นทุนน้อยคือหยิบงานตัดง่ายๆ ชิ้นล่าสุดที่คุณเคยทำใน CapCut มาทำซ้ำอีกครั้ง

1. เปิด opencut.app แล้วกด new project
2. ลากคลิปจาก assets ลงไปวางบน track
3. ใส่ไตเติลหนึ่งอันด้วย text tool แล้วจัดตำแหน่งด้วย transform
4. กด export แล้วเปิดไฟล์ MP4 ที่ได้ดู

สิบนาทีนี้พอให้เห็นเบื้องต้นว่า OpenCut ทำขั้นตอนหลักของงานชิ้นนั้นได้ไหม ระหว่างนี้ยังไม่ต้องเลิกใช้ตัวเดิม ใช้ทั้งสองตัวควบคู่กันไปจนกว่าเวอร์ชันใหม่จะออกมา ถ้าอยากรู้ว่าเวอร์ชันใหม่พัฒนาไปถึงไหนแล้ว ก็ดูได้ที่ new.opencut.app กับหน้า repo ส่วนสายเทคนิคที่อยากมีตัวตัดต่อส่วนตัวไว้ใช้จริงๆ ก็ clone โค้ด classic ไปรันเองบนเครื่องด้วย Bun กับ Docker ได้

---

ที่มา: โปรเจกต์ OpenCut บน GitHub