เครื่องเราหาเว็บเจอยังไง

บทที่แล้วเราเห็นว่าเปิดเว็บเหมือนการส่งคำขอไปที่ server แล้วรับหน้าเว็บกลับมา แต่นี่ติดประเด็นใหญ่ครับ เครื่องของเรารู้ได้ยังไงว่า server ของ google.com อยู่ที่ไหน

เพราะ google.com เป็นแค่ "ชื่อ" ที่คนเราจำได้ ส่วนเครื่องคอมไม่ได้คุยกัน ด้วยชื่อ มันคุยกันด้วยเลข

ชื่อเว็บกับเลขที่อยู่ ไม่เหมือนกัน

ลองนึกถึงโทรศัพท์ที่เราใช้กันครับ ตอนเราจะโทรหาเพื่อน เราพูดในใจว่า "โทรหาแม่" "โทรหาน้องเอ" เราจำชื่อ ไม่ได้จำเบอร์ แต่ที่โทรไปได้เพราะมือถือเรามีสมุดโทรศัพท์ ที่จับชื่อกับเบอร์ไว้คู่กัน

เครื่องคอมก็คล้ายๆ กัน เครื่องคุยกับ server ด้วย เลขที่อยู่ หรือที่ฝรั่งเรียก IP address เลขแบบ 142.250.180.46 คนเราจำไม่ไหวหรอกครับ แต่เครื่องชอบเลขแบบนี้ เพราะมันแน่นอนตรงไปตรงมา

เลยมีระบบหนึ่งทำหน้าที่เป็น สมุดโทรศัพท์ของอินเทอร์เน็ต ฝรั่งเรียกระบบนี้ว่า DNS (ย่อจาก Domain Name System) หน้าที่ของมันมีอย่างเดียว คือเอาชื่อเว็บไปแลกเลขที่อยู่ให้เรา

ลองดูว่า DNS ทำงานยังไง

ในกล่องข้างล่าง เลือกเว็บที่อยากเข้า แล้วกดปุ่ม จะเห็นทุกขั้น ตั้งแต่เครื่องเรา ถาม DNS จนได้เลขที่อยู่กลับมา

เห็นไหมครับ ขั้นตอนแค่ 3 ก้าว เครื่องเราถาม DNS ตอบ แล้วเครื่องเราก็ใช้เลขนั้น ไปติดต่อ server จริงต่อ ทำเสร็จเร็วมาก ปกติจบในเศษวินาที เราเลยรู้สึกไม่ได้เลย

เกิดทุกครั้งที่เปิดเว็บใหม่

ขั้นตอนนี้เกิดขึ้น ทุกครั้ง ที่เราพิมพ์ชื่อเว็บที่เครื่องไม่เคยเปิด เปิด Lazada เครื่องถาม DNS ก่อน เปิด Shopee ถาม DNS ก่อน เปิดธนาคารก็ถาม DNS ก่อน

ของที่เราเปิดบ่อยๆ เครื่องจะ จำเลขไว้ในใจ สักพัก เลยไม่ต้องถาม ใหม่ทุกครั้ง แต่ถ้าผ่านไปนานหน่อย จำลืม ก็ถาม DNS ใหม่

ทำไมต้องรู้เรื่องนี้

เพราะ เกือบทุกปัญหาเปิดเว็บไม่ได้ เกิดที่ DNS ไม่ใช่ที่เว็บล่ม

• เปิดเว็บนึงไม่ได้ แต่เว็บอื่นได้ปกติ มักเป็นที่ DNS หาเลขให้ ไม่เจอ หรือเลขที่ตอบกลับมาเก่า ลอง refresh DNS ของเครื่องดู
• เน็ตทำงานปกติแต่เปิดเว็บไม่ขึ้น สัญญาณเข้าครับ แต่ DNS ที่ ผู้ให้บริการดูแลล่ม ลองใช้ DNS อื่น หรือรอ
• เว็บหลอกมีจริง ถ้าใครรบกวน DNS ของเรา (ในเครือข่ายไม่น่าไว้ใจ) เราอาจถูกพาไปเว็บปลอม เรื่องนี้จะเล่าตอนคุย Wi-Fi ฟรี

สรุปบทนี้

• เครื่องคอมคุยกันด้วยเลข ไม่ได้คุยด้วยชื่อ
• DNS เปรียบเหมือนสมุดโทรศัพท์ของอินเทอร์เน็ต เอาชื่อเว็บไปแลกเลข
• ทุกครั้งที่เปิดเว็บใหม่ เครื่องเราถาม DNS ก่อน เร็วมากจนเรารู้สึกไม่ได้
• เปิดเว็บไม่ได้บางครั้ง อาจเป็นที่ DNS ไม่ใช่ที่เว็บล่ม

ตอนนี้เรารู้แล้วว่า DNS แลกชื่อให้กลายเป็นเลข แล้ว เลขที่ว่านั้น หน้าตายังไง มันคืออะไรกันแน่ บทถัดไปจะเล่าให้ฟัง