อ่านที่อยู่ไฟล์เป็น

บทที่แล้วเราใช้ cd ตามด้วยชื่อ folder เช่น cd Photos บทนี้มาเจาะ ที่อยู่ของ folder กับไฟล์ ที่จริงเขียนได้หลายแบบ พอรู้ครบจะอ่าน path ตรงไหนก็ออก

ที่อยู่ในเครื่อง เหมือนที่อยู่บ้าน

ลองนึกตอนเราบอกที่อยู่บ้านให้คนอื่นฟัง มี 2 แบบหลัก

• ที่อยู่เต็ม "บ้านเลขที่ 123 ซอยอินทามระ 5 ถนนสุทธิสาร แขวง สามเสนใน เขตพญาไท กรุงเทพ" ใครฟังก็เดินทางมาได้ จะอยู่ที่ไหนของโลกก็เข้ามาเจอ
• ทางลัด "เดินจากตรงนี้ออกไปสุดซอย แล้วเลี้ยวขวา" ใช้ได้ เฉพาะคนที่อยู่ใกล้ๆ เราตอนนี้

ใน Terminal มี 2 แบบเหมือนกัน ฝรั่งเรียก absolute path กับ relative path

ที่อยู่เต็ม = absolute path

ที่อยู่เต็มใน Mac/Linux ขึ้นต้นด้วย / เสมอ เช่น /home/me/Photos หรือ /Users/krish/Documents

/ ตัวแรกสุดคือ จุดเริ่มต้นของทุกกล่องในเครื่อง ฝรั่งเรียก root (รูท) แปลว่าราก กล่องทุกอันในเครื่องไล่ย้อนขึ้นไปก็จบที่นี่

ข้อดีของ absolute path คือ ใช้ได้ทุกที่ ไม่สนว่าตอนนี้เปิดกล่องไหนอยู่ เพราะบอกทางครบจาก root เลย

ทางลัด = relative path

relative path คือที่อยู่ที่ขึ้นกับว่าตอนนี้เปิดกล่องไหนอยู่ ไม่ขึ้นต้นด้วย /

ตัวอย่างครับ ตอนนี้เปิดบ้านอยู่ (/home/me) พิมพ์ cd Photos จะเปิดเข้า /home/me/Photos เพราะ Terminal ตีความว่า "Photos นับจากกล่องที่เปิดอยู่ตอนนี้"

แต่ถ้าไปอยู่ที่อื่น เช่น /Users/somebody-else พิมพ์ cd Photos เหมือนกัน จะเข้า /Users/somebody-else/Photos แทน คนละที่กันไปเลย

3 เครื่องหมายลัดที่เจอบ่อย

นอกจากชื่อ folder ตรงๆ Terminal ยังเข้าใจเครื่องหมายลัดอีก 3 ตัว

~ บ้านของเรา

~ (ตัวหนอน) เป็นทางลัดของ home folder

~/Photos = /home/me/Photos (Linux) หรือ /Users/me/Photos (Mac) สั้นกว่าเยอะ ใช้ได้ทุกที่ในเครื่อง ไม่ขึ้น กับกล่องที่เปิดอยู่

. กล่องที่เปิดอยู่ตอนนี้

. (จุดเดียว) หมายถึงกล่องที่เปิดอยู่ตอนนี้ ใช้ตอนอยากบอก Terminal ชัดๆ ว่า "ตรงนี้แหละ ไม่ใช่ที่อื่น"

เจอบ่อยตอนรันสคริปต์เอง เช่น ./hello.sh = "ไฟล์ hello.sh ในกล่อง ที่เปิดอยู่นี่แหละ"

.. ออกไปด้านนอก 1 ชั้น

.. (จุดสองจุด) คือการออกจากกล่องปัจจุบันไปกล่องใบใหญ่ที่ครอบอยู่ เหมือนแกะของขวัญถอยทีละชั้น

ตัวอย่างครับ เปิด /home/me/Photos อยู่ พิมพ์ cd .. จะกลับขึ้นไป /home/me

ซ้อนกันได้ด้วย cd ../../ ขึ้น 2 ชั้น

เมื่อไรใช้ absolute เมื่อไรใช้ relative

หลักง่ายๆ ที่คนทั่วไปใช้กัน

• ไปไกลข้ามเครื่อง ไม่ได้อยู่ใกล้ๆ ใช้ absolute (ชี้ชัดกว่า)
• เดินใกล้ๆ ย่านเดิม ใช้ relative (สั้นและพิมพ์เร็วกว่า)

ใช้งานจริงๆ คนใช้ relative เยอะกว่า เพราะส่วนใหญ่ทำงานในกล่องเดียวหรือใกล้ๆ ส่วน absolute เก็บไว้ใช้ตอนต้องชี้ตำแหน่งให้แม่น เช่นในสคริปต์หรือใน config

สรุปบทนี้

• path คือ "ที่อยู่" ของ folder กับไฟล์ มี 2 แบบ
• absolute เริ่มด้วย / เช่น /home/me/Photos ใช้ได้ทุกที่
• relative ไม่เริ่มด้วย / ขึ้นกับกล่องที่เปิดอยู่
• ~ บ้านของเรา
• . กล่องที่เปิดอยู่ตอนนี้
• .. ออกไปด้านนอก 1 ชั้น

จบช่วงแรกแล้วครับ เราเปิด Terminal เป็น เดินไปมาได้ อ่าน path ออกทุกแบบ บทต่อไปเข้าเรื่อง การจัดการไฟล์ สร้าง คัดลอก ย้าย ลบ พวกนี้ Terminal ทำได้เร็วกว่าคลิกเยอะ