deadskills เป็นเครื่องมือฟรีที่ช่วยดูว่า สกิลที่เราลงไว้ให้ผู้ช่วย AI มีตัวไหนไม่เคยถูกเรียกใช้เลยสักครั้ง สกิลในที่นี้คือไฟล์คำสั่งที่เพิ่มความสามารถเฉพาะทางให้ผู้ช่วย AI อย่าง Claude Code หรือ Codex เช่น สกิลรีวิวโค้ด สกิลทำสไลด์ deadskills จะเปิดบันทึกการใช้งานที่เก็บอยู่ในเครื่องของเรา แล้วนับให้ดูว่าสกิลแต่ละตัวถูกเรียกไปกี่ครั้ง

สกิลพวกนี้ลงง่ายมาก เห็นใครแชร์ว่าดีก็กดลงเก็บไว้ก่อน ครึ่งนาทีก็เสร็จ ผ่านไปสามเดือน ในเครื่องก็มีสกิลกองอยู่สิบกว่าตัว จนจำไม่ได้ด้วยซ้ำว่าลงอะไรไปบ้าง

แต่สกิลที่ลงไว้เฉยๆ ก็ยังมีต้นทุน ทุกครั้งที่เราส่งข้อความหาผู้ช่วย AI รายชื่อและคำอธิบายของสกิลทุกตัวจะแนบไปด้วย ไม่ว่ารอบนั้นจะได้เรียกใช้หรือไม่ก็ตาม กองสกิลที่ลงไว้เผื่อใช้จึงกิน token (หน่วยที่ AI ใช้นับปริมาณข้อความ) ทุกครั้งที่พิมพ์ และยังทำให้ผู้ช่วย AI ต้องอ่านรายการที่ยาวขึ้นก่อนตัดสินใจว่าจะหยิบสกิลตัวไหนมาใช้

สิ่งที่ต้องดูจึงเป็นหลักฐานในเครื่อง ว่าสกิลที่ลงไว้ถูกเรียกใช้จริงกี่ตัว และมีตัวไหนไม่เคยถูกเรียกเลย

รัน deadskills แล้วอ่านสามสถานะนี้

ก่อนอื่น เครื่องต้องมี Node เวอร์ชัน 18 ขึ้นไป Node คือโปรแกรมที่ใช้รันโค้ดและมีติดอยู่ในเครื่องของคนเขียนโค้ดอยู่แล้ว จากนั้นเปิด terminal (หน้าต่างพิมพ์คำสั่งของเครื่อง) แล้วพิมพ์ npx deadskills เท่านี้จบ ไม่ต้องตั้งค่า ไม่ต้องล็อกอิน

หลักฐานที่มันอ่านอยู่ในเครื่องเรามาตลอด เพราะทุกครั้งที่สั่งงานผู้ช่วย AI จะมีไฟล์บันทึกบทสนทนารอบนั้นเก็บไว้ deadskills จะหาโฟลเดอร์ของผู้ช่วย AI แต่ละตัวโดยอัตโนมัติ ได้แก่ ~/.claude ของ Claude Code และ ~/.codex ของ Codex จากนั้นไล่อ่านบันทึกเก่าทั้งหมดเพื่อนับว่าสกิลไหนถูกเรียกไปกี่ครั้ง แนวคิดนี้เหมือนกับ ditto ที่ขุดบันทึกเดิมมาทำเป็นโปรไฟล์ให้ผู้ช่วย AI อ่าน ตรงที่ข้อมูลที่ต้องใช้มีอยู่แล้ว แค่ไม่เคยมีใครเปิดดู

รายงานที่ได้แบ่งสกิลออกเป็นสามสถานะ แต่ละสถานะบอกสิ่งที่ต้องทำต่อไม่เหมือนกัน

• active คือถูกเรียกใช้อย่างน้อยหนึ่งครั้ง กลุ่มนี้เก็บไว้ ไม่ต้องคิดมาก
• zombie คือเคยถูกเรียกใช้ แต่ไม่ได้ถูกเรียกมา 90 วันขึ้นไป กลุ่มนี้ต้องตอบให้ได้ว่ายังมีงานที่ต้องใช้มันอยู่ไหม
• dead คือลงไว้แล้วไม่เคยถูกเรียกเลยสักครั้ง กลุ่มนี้เพิ่มต้นทุนให้ทุกข้อความทั้งที่ไม่เคยได้ใช้งานเลย

สิ่งที่ทำให้รายงานนี้ต่างจากการเดาเอาเอง คือมันไม่ได้ถามว่าเราคิดว่าสกิลไหนมีประโยชน์ แต่ไปนับจากบันทึกว่าเราเรียกตัวไหนไปแล้วบ้าง สกิลที่ตอนลงรู้สึกว่าน่าใช้มาก ก็มีสิทธิ์โผล่ในกลุ่ม dead ได้เหมือนกัน

ตัวเลข token ในรายงานเป็นค่าประมาณ ไม่ใช่บิลจริง

ตัวเลข token ในรายงานเป็นค่าประมาณ เครื่องมือจึงใส่เครื่องหมาย ~ กำกับไว้ทุกจุด โดยประเมินคร่าวๆ ว่าประมาณ 4 ตัวอักษรเท่ากับ 1 token จำนวน token ที่ใช้จริงมักต่ำกว่าค่าประมาณนี้ เพราะผู้ช่วย AI มีระบบจำข้อความเดิมที่ส่งซ้ำ (prompt caching) เมื่อระบบจำข้อความเดิมไว้แล้ว รอบถัดไปก็ไม่ต้องนับใหม่เต็มจำนวน

ดังนั้นอย่าเอาตัวเลขนี้ไปอ้างเป็นค่าใช้จ่ายจริง ให้ใช้เทียบระหว่างสกิลแทนว่าสกิลตัวไหนเพิ่มจำนวน token มากกว่า และตัวที่เพิ่มมากที่สุดถูกเรียกใช้บ้างหรือเปล่า

ตอนนี้เครื่องมืออ่านได้แค่ Claude Code กับ Codex เท่านั้น ตัวโปรเจกต์เองก็เพิ่งเริ่มและยังมีคนใช้ไม่มาก

ส่วนข้อดีคือแพ็กเกจหนักราว 22 KB มีไฟล์เดียว ไม่มีของอื่นพ่วง และตอนทำงานก็ไม่ต่อเน็ตเลย บันทึกบทสนทนาของเราจึงไม่ออกไปไหน

สกิลที่ถูกเรียกซ้ำต่างจากสกิลที่ตายอย่างไร

นอกจากดูว่าตัวไหนตายแล้ว ยังต้องดูว่าสกิลแบบไหนมีคนกลับมาเรียกใช้ซ้ำ

ตัวอย่างที่เห็นภาพคือชุดสกิลหาคนเข้าทีมของ Crustdata บริษัทที่รวบรวมข้อมูลโปรไฟล์คนทำงานจากเว็บสาธารณะ สกิลชุดนี้ไม่ได้มีหน้าที่เดียว ทีมผู้พัฒนาอธิบายว่ามันเริ่มตั้งแต่ค้นหาผู้สมัครจากฐานข้อมูลกว่าพันล้านโปรไฟล์ จัดอันดับและอธิบายว่าเหตุใดผู้สมัครคนนั้นจึงอยู่ในอันดับต้นๆ ไปจนถึงร่างข้อความติดต่อเพื่อส่งเข้าระบบเก็บใบสมัครของบริษัท

ทีมผู้พัฒนายังบอกอีกว่าระบบเก็บคำตอบของผู้ใช้ไว้ด้วย เมื่อผู้ใช้ระบุว่าผู้สมัครคนไหนใช่หรือไม่ใช่ การจัดอันดับรอบถัดไปจะตรงกับสิ่งที่ผู้ใช้คนนั้นมองหามากขึ้น

งานหาคนเข้าทีมไม่ใช่งานที่ทำครั้งเดียวจบ คนทำงานสายนี้กลับมาค้นใหม่เรื่อยๆ สกิลที่ทำงานได้ครบทั้งกระบวนการจึงมีโอกาสถูกเรียกใช้ซ้ำ ต่างจากสกิลที่ทำงานเดียวจบในตัว พอทำเสร็จแล้วก็ไม่มีเหตุให้เรียกอีก

deadskills กับชุดสกิลหาคนเข้าทีมเป็นเครื่องมือคนละประเภทกัน deadskills เป็นเครื่องมือฟรีแบบโอเพนซอร์สที่รันในเครื่องเราเอง ส่วนชุดสกิลหาคนเข้าทีมเป็นสินค้าที่ต้องขอ API key (กุญแจสำหรับเรียกใช้ข้อมูล) ก่อนจึงจะใช้ได้ และทำงานร่วมกับฐานข้อมูลของบริษัทผู้พัฒนา รายละเอียดทั้งหมดมาจากทีมผู้พัฒนาเอง ไม่ใช่ผลทดสอบอิสระ

ที่นำมาเทียบกันไม่ใช่เพื่อชวนให้สมัคร แต่เพื่อให้เห็นความต่างชัดขึ้นว่า สกิลที่คนกลับมาเรียกซ้ำมักทำงานได้ครบทั้งกระบวนการ ส่วนสกิลในกลุ่ม dead มักทำงานได้เพียงอย่างเดียว

เก็บหรือถอด ตัดสินด้วยสามคำถาม

พอมีรายงานอยู่ตรงหน้าแล้ว การตัดสินก็เหลือแค่ไล่ถามทีละตัว

1. เดือนที่ผ่านมาถูกเรียกไปกี่ครั้ง ถ้าคำตอบคือศูนย์ และมันอยู่ในเครื่องมาเกินสามเดือนแล้ว ถอด
2. ตอนที่เรียกใช้ มันทำงานให้เสร็จจริงไหม หรือทำได้เพียงอย่างเดียวแล้วเราต้องทำต่อเอง สกิลที่ทำงานให้เสร็จทั้งกระบวนการมีโอกาสถูกเรียกซ้ำมากกว่า
3. ถ้าถอดวันนี้ พรุ่งนี้งานไหนจะสะดุด ถ้านึกไม่ออกสักงาน แปลว่าไม่ได้ใช้มันจริง

การตัดสินใจนี้ง่ายกว่าที่คิด เพราะการถอดออกไม่ใช่การทิ้ง ตอนลงสกิลครั้งแรกใช้เวลาครึ่งนาที จะลงใหม่ก็ใช้เวลาครึ่งนาทีเท่าเดิม ถ้าถอดตัวที่ยังต้องใช้พลาดไปจริงๆ ก็แค่ลงใหม่ในวันที่ต้องใช้ ซึ่งเป็นวันที่เรารู้แน่แล้วว่าจะใช้มันทำอะไร

รอบตรวจสกิลสิบนาที

ทำครั้งเดียวจบภายในสิบนาที แล้วตั้งไว้ทำซ้ำเดือนละครั้ง

• npx deadskills doctor เช็คก่อนว่ามันอ่านบันทึกได้ครบ ถ้ามันอ่านบรรทัดไหนในไฟล์ไม่ออก มันจะแจ้งให้รู้ ไม่ใช่แสดงตัวเลขที่ต่ำกว่าความจริงโดยไม่บอกอะไร
• npx deadskills ดูรายงานรวมของผู้ช่วย AI ทุกตัวในเครื่อง
• npx deadskills dead เอาเฉพาะรายชื่อที่ไม่เคยถูกเรียกออกมาเป็นลิสต์
• npx deadskills --since 30d ดูเฉพาะเดือนล่าสุด เอาไว้เช็คของใหม่ที่เพิ่งลงไป
• ถอดกลุ่ม dead ออกให้หมด และถอด zombie ตัวที่เราตอบคำถามข้อสามไม่ได้
• จดไว้ว่าถอดอะไรไปบ้าง เผื่อวันหนึ่งต้องลงใหม่

รอบตรวจนี้เปลี่ยนคำถามตอนเจอสกิลใหม่ที่น่าลงไปด้วย จากเดิมที่ถามว่ามันทำอะไรได้บ้าง กลายเป็นถามว่าจะได้เรียกใช้มันครั้งแรกตอนไหน ถ้าตอบไม่ได้ในทันที เดือนหน้ามันก็จะไปโผล่ในรายการ dead อยู่ดี